Persoonlike transformasie-uitdaging

Written by webmeester on . Posted in Begelei mekaar

Dit beteken ook dat jy die vraag moet vra:  Moet ek óf wil ek.  Mens moet natuurlik ook rekening hou met die vraag of ek kan.  Ek is van mening dat as jy ‘n gesonde en gebalanseerde persoon is met ‘n redelike mate van emosionele volwassenheid, dan kan jy verander.  Dit is egter waar dat daar mense is wat emosioneel ongesond en onvolwasse is sodat persoonlike transformasie erg bemoeilik word.  Persoonlikheidsongeskiktheid soos byvoorbeeld narsisisme, is ‘n ernstige blokkasie in die proses van persoonlike transformasie.  (Ek verwys in dié verband na ‘n artikel deur Chris Jones in ‘n onlangse Kerkbode, getitel: Narsistiese leierskap).

Omstandighede speel natuurlik ook ‘n groot rol en as die krisis of druk groot genoeg is, sal dit gedragsveranderinge tot gevolg hê.  Dit mag lyk soos persoonlike transformasie en dit kan dit ook wees, maar dit is nie noodwendig so nie, want as die bedreiging eers verby is, keer mens maklik terug na die ou patrone.  Die kamp staaldraad-metodiek het maar redelik gemengde sukses ten opsigte van diepgaande verandering.  Vrees sit hoogstens die proses aan die gang waaruit ‘n positiewe uitkoms kan kom.

Die moontlikheid tot persoonlike transformasie is veel groter wanneer die liefde die vrees verdryf.  Wanneer ‘n mens in jou kern rustig is en vrede ervaar, is jy werklik vatbaar vir diepgaande verandering.  Dit is nou weer iets anders as om vanuit ‘n gemaksone na verandering te kyk.  Trouens, gemaklikheid met myself óf ‘n situasie, is juis ‘n blok aan die been van enige beweging na diepgaande persoonlike verandering.

Ons het dikwels ‘n trekkrag nodig om ons uit ons sluimer wakker te maak en die energie te gee wat nodig is vir die proses van persoonlike transformasie.  Hoewel dit in jouself (stootkrag) en in die konteks kan lê, is dit veral jou roeping wat só ‘n trekkrag kan wees.  Meer nog, is dit ons verhouding met Die Roeper wat ons ‘n nuwe mens kan maak.

In die geheel gesien, sal dit moeilik wees om te transformeer as ek nie in kontak met myself (my menswees) en ander (konteks) en God is en leef nie.

‘n Aspek wat ons hiermee sal help, is om werklik bewustelik te leef.  Ons moet ons daarop instel om ons bewussyn te verhoog sodat ons in die oomblik kan weet en ervaar wat ons voel of dink en doen.  Dat ons tot dieper insig in onsself kan kom, en tot groter begrip vir ons doen en late in al ons verhoudinge.  Só sal ons nie net die innerlike oortuiging hê dat ons wil transformeer nie, maar ook die drang om dit te doen.

Bewustelik leef met jou eie emosies, behoeftes, gedagtes, gedrag

In die eerste plek vra dit emosionele volwassenheid van ‘n mens.  Dit impliseer dat jy jou emosies kan herken en ook erken, om dit dan op ‘n manier uit te leef sonder om ander te na te kom.  Jy moet kan onderskei (jou eie gedagtes lees) wat die emosionele behoefte is wat onderliggend aan die reaksies en gedrag is wat jy openbaar.

Jy moet leerbaar wees en uit jou gedrag en terugvoer wat jy ontvang, nuwe moontlikhede ontdek om te kan verander.  Dit beteken jy moet waak teen die neiging om te verdedig deur te rassionaliseer en te projekteer.  Net so hou jy ook nie jou oog op die klippe in die pad nie, maar eerder op die verrassings van die lewe.  Wie verbeeldingryk leef, is klaar besig om die deur vir groeimoontlikhede oop te maak.

Jy moet jou eie broosheid kan omhels en jou kragte met stille dankbaarheid uitleef. 

Almal van ons leef met ‘n ego en ‘n skadukant wat ons outentieke self kan beïnvloed.  So veel soos ‘n ego my kan help met my kommunikasie en funksionering as ‘n mens tussen en vir ander mense, net so veel kan dit verhoudinge afbreek as dit te groot vir my outentieke self word.  So byvoorbeeld sal iemand met ‘n grootheidswaan moeilik oop wees vir terugvoer of positiewe kritiek.  So kan ook die skadukant my terughou in enige transformasie-proses as ek nie bereid is om dit in die oë te kyk en te hanteer nie.  Die persoon wat byvoorbeeld in hom-/haarself rondloop met ‘n diepgewortelde skaamte oor een of ander gedrag van lank gelede, sal dikwels onbillik kritiek hê op iemand wat dalk in dieselfde bootjie beland het en nie eens weet dat dit daardie “iets” is wat hom/haar blokkeer nie.

Daar is wel hoop vir iemand wat die wil het om te verander.  In ‘n artikel stel die skrywer ‘n proses voor wat sy die wiel van verandering noem.  Dié proses begin by ‘n verlies wat die persoon mag ervaar en eindig by integrasie.  In elke stadium identifiseer sy emosies, denke en dade.  Die kritieke punt in die proses is tussen stadium 3 en 4.  Wanneer die ongemak só groot is dat die persoon so angstig raak dat hy/sy nie helder kan dink nie en onproduktief word, is die kanse goed om terug te val in twyfel en enige verandering teenstaan.   Aan die ander kant, wanneer die persoon by die ongemak kan verby gaan, kom daar soveel energie los dat die persoon uiteindelik oop is om te transformeer.

Wiel van verandering

Stadium               Emosie                 Denke                        Dade

Verlies                 Vrees                    Versigtig                   Magteloos

Twyfel                  Gegriefd               Skepties                    Weerstand

Ongemak              Angs                    Verward                    Onproduktief

Ontdek                  Afwagting            Kreatief                     Energie

Begrip                   Selfvertroue        Pragmaties                 Produktief

Integrasie               Tevrede              Gefokus                     Vrygewig

Dit is nie altyd so maklik om hierdie prosesse en dinamika in jou eie lewe raak te sien nie, en daarom het ons nodig om ‘n gespreksgenoot in ons lewens in te nooi om die pad saam met ons te loop.  Noem dit ‘n mentor of ‘n afrigter, maar iemand wat jy vertrou en wat vaardig genoeg is om te weet hoé om na jou te luister en die regte vrae te vra sodat jy die vreugde van persoonlike groei en verandering kan beleef. 

Tyd vir eie refleksie en joernaal hou en om self ‘n mentor vir iemand anders te wees, sal ook persoonlike transformasie stimuleer.

Bewustelik leef in jou konteks

Iemand wat deel voel van die geheel.  Wat lotsgebonde voel met die gemeenskap waarin hy/sy leef, het ‘n goeie kans om op grond van sy/haar betrokkenheid by ander mense en die vraagstukke van daardie mense, eie horisonne te verbreed en grense oor te steek.

Wie kies om ‘n geslote ingekeerde lewenstyl te handhaaf, sal gou tot die ontdekking kom dat jy vereensaam en emosioneel afgestop en verstok raak in jou denke en optrede.  Selfbejammering is jou voorland terwyl die kindertjies op die plein speel.

Daar is veel te leer by die Ubuntu-beginsel en die Zoeloe-groet wat, as dit in Afrikaans vertaal word, sê: “ons sien jou”. 

Om jou bewussyn ten opsigte van die konteks te verhoog, beteken dus dat jy dit nie net as iets daar buite sien en beleef nie, maar die wêreld en sy mense na binne neem om saam-saam die hoogtes en dieptes te beleef.  Om nie maar net te bly soos jy is waar jy is nie, maar om bereid te wees om te waag.

Dit is nie net belangrik om te weet waar ek vandaan kom nie, maar ook waarheen ek op pad is.  Wat verstaan ek as my roeping en hoe leef ek dit uit in ‘n gemeenskap en binne ‘n bepaalde konteks?  Wat hoor ek in die stemme rondom my?  Hoe resoneer dit met die stem in my? En, hoe gefokus is ek op Die Roepstem?  Vrae soos hierdie sal my sekerlik help om nie in eie wysheid toegespin te word nie.

Bewustelik “in die teenwoordigheid leef” met God

Van al bogenoemde sal min tereg kom as ek nie die Ackermann-beginsel toepas nie: “stop – look – listen”.

Sekerlik een van die grootste uitdagings vir persoonlike transformasie is persoonlike tyd.  Tyd om stil  te kan staan.  Stil te kan wees om te kan reflekteer.  Maar, veral stiltetyd in die teenwoordigheid van God terwyl ek in myself inkyk, en rondom my kyk om te sien wáár en hóé God is; wáár ek is, en hóé ek daar kom.

Om geloofonderskeidend te leef, is om te leef vanuit die beginsel dat God altyd aan die werk is.  Soms ervaar ons dit as bevestigend en soms ervaar ons dit as ontwrigtend, maar altyddeur is Hy met ons op weg.  As dit my verstaan van die verhouding tussen my en God is, dan is persoonlike transformasie ‘n daaglikse gegewe.

Nuwe lewe word ontdek as jy daar is waar God wil werk.  Daar ontdek jy wie God is en waarvoor Hy jou geskep het – en dan verander alles, ook jy. 

Predikante is nie meer arrogant nie

Written by Frederick on . Posted in Begelei mekaar

By die lees van “Anoniem” se brief “Dominees kan arrogant wees” (By, 6 Maart) het ek gewonder hoe dit kan wees dat twee mense dieselfde brief (die een van Charl Stander in 27 Februarie se By) so verskillend kan vertolk. Ek het nogal nie sy brief as arrogant en aanmatigend beleef nie, of dat hy voorgee om alleen die waarheid in pag te hê nie. Ek het weer Stander se brief gaan lees, en kon geen verwysing na die woord “ontwyfelbare” waaroor Anoniem so val, in die brief raaklees nie, of dat Stander voorgee dat sy interpretasie die enigste geldige een is nie. Inteendeel, ek het ’n stem gehoor van iemand wat bely dat hyself feilbaar is en maar te goed bewus is van die feit dat God se Woord soms krom en skeef by sy eie mond uitkom.
’n Mens kan maar net wonder wat (wie?) Anoniem so diep verwond het dat sy/haar persepsie van predikante so sleg is. Daar wás ’n tyd in die kerk toe party dominees gedink het hulle is die enigste mense wat die waarheid beet het, maar dit was 20 jaar en langer gelede. Die predikante wat ek vandag ken, en die kerk waarin ek leef en werk, is lankal nie meer so nie. As jy sulke dominees wil sien, moet jy maar 7de Laan gaan kyk, want in die kerk van 2010 sal jy hulle tevergeefs soek.

Ek sal alles in die gemeente doen, maar asseblief, kom vat my hand …

Written by webmeester on . Posted in Begelei mekaar

Ek sal steeds poog om die een oomblik in opregtheid te vertroos en saam te huil en dan minute later vriendelik te groet en lekker saam te lag. Is dit wat Martin Luther bedoel het toe hy gesê het predikante is God se narre?

Verder onderneem ek ook om die Woord van die Here vreesloos te verkondig soos wat ek Hom hoor en verstaan. Dis nooit maklik nie, want immers, is die Here besig om ‘n steeds feilbare geestelike leier te vorm en sukkel ek ook maar om die boodskap van troos, bevryding, vergifnis en versoening behoorlik te internaliseer. Weens my eie gebreke faal ek dikwels om hierdie wonderlike boodskap sinvol na vandag se konteks te transponeer.

Aan die ander kant trap die Here se Woord ook soms op tone. Dit vlek oop en ontbloot en dring aan op verandering. En dis nie altyd maklik om hierdie twee pole konsekwent vas te hou nie. Daar’s ‘n verhaaltjie in omloop van  die kerkraad wat vir die nuwe dominee gesê het om tog nooit te preek oor: barmhartigheid, rassisme, sending, drankmisbruik en egbreuk nie, maar wel oor die Jode …….. want hier by ons is nie Jode nie.

Tog sal ek as geestelike leier wil aanhou om te sê wat ek by God hoor. Al maak dit ongewild. Al word ek dikwels verstoot of verjaag, beskinder of gekritiseer, bespot of uitgelag. Of nie altyd ernstig opgeneem nie.

John Goldingay beskryf dit so:  ‘n Profeet van God voel dikwels soos iemand wat van voor geskiet word deur die vyand en van agter deur sy eie regiment.

Dus, sal ek ter wille van jou en baie ander, die moeilike pad vol dorings en skerpioene loop. Want inderdaad: om hiermee aan te gaan is moeilik, maar om nié aan te gaan nie, is onmoontlik!

Dankie vir jou brief. Dit motiveer my. Ek vra jou opreg: bid vir my en kom vat my hand. Want as jy en God my nie hiermee help nie, is ek gedoem om te misluk.

Charl Stander – Parke Gemeente in Kraaifontein

Is dit wat jy jou geldeenheid noem

Written by Pierre Goosen on . Posted in Begelei mekaar

Ek vertel my vriend van my besoek aanmy kinders in Engeland. Sy vraag aan my is hoe kry ek dit finansieel reg. Myantwoord (miskien te vinnige antwoord) is dat dit net ‘n geval van prioriteite is. Dit is toe dat hy met sy slimmigheid kom en se: ” Is dit wat jy jou geldeenheid noem?”

Dit het my aan die dink laat sit. Nie net of ek my geld verantwoordelik bestee nie, maar of ek my lewe verantwoordelik (gesond) leef – en laat ek ook die woord gebruik – bestuur. Dit het my ook die vraag aan myself laat vra, hoe het dit gekom dat ek met opgeloopte verlof en langverlof sit? Wie gaan uiteindelik die voordeel trek en wie gaan verloor? As ek dink dat my uitbetaalde verlof my pensioen gaan aanvul, maak ek dalk ‘n fout want dit is miskien net die belastinggaarder wat wen. Vir die kerk / gemeente is dit in elk geval ‘n verloor, want hulle moet nou ‘n klomp geld uithaal wat hulle beswaarlikkan. Vir my sal dit beslis ‘nverloor wees as ek uiteindelik die helfte van my(opgehoopte) langverlof moet gebruik om van ‘n maagseer te herstel.

Buitendien, verlof en langverlof (soos ons dit nou nog het) se bedoeling is om my te help om balans in my lewe te verseker. Om bietjie onder ‘n ander ‘dak’ in te skuif. Om ‘n ander ritme te kry. Om meer te wees en minder te doen en nie eers daaroor skuldig te voel nie. Om te rus. Om verryk te word. Om ‘sleg’ te word en weer goed te word. Om te keer dat ek nie uitbrand nie maar eerder vuurmaakhoutjies bymekaar te maak vir die dae wanneer ek by die see met my blouaar-bleekvoete in die poeletjies sit. Dit vra natuurlik beplanning en selfs ‘n bietjie moeite, maar dit is alles die moeite werd.

Ek het twee maande langverlof geneem. November en Desember maar maande gelede al die vliegtuigkaartjies gekoop sodat toe die dag aanbreek en nie meer aan die betalery gedink hetnie. Die eerste twee weke was ek in Nederland. Dit was twee werkverwante weke. Ek het by ‘n dominee gebly. Ek het twee kort kursusse deurloop. Ek het waargeneem hoe die dominees daar werk, selfs ‘n deel van ‘n erediens gelei. Ons het in die land rondgery. Na en in Amsterdam metfietse en die Rijks- en Van Gogh museum besoek. Ek het rou haring geproe, kaas ge-eet en koffie gedrink met stroopwafels daarby. Dit was werklik verrykend, leersaam en energerend.

Die volgende twee weke sou ek na Taize gaan maar dit het toe nie uitgewerk nie. Ek besluit toe om my eie retraite in die Franse platteland te hou. Vir twee weke was ek op my eie met my eie gedagtes en eie taal en eie tyd. Ek het basies geleef en eet, hoofsaaklik brood en kaas en wyn. Ek het baie gestap en bybel gelees en gemediteer en gebid. Ek het deel kon word van die rus en die hersteltyd van ‘n landskap in die laat herfs. Ek het vrede ervaar en versterk gevoel.

Die volgende vier weke was ek en my vrou en my kinders in en om Engeland bymekaar om te sien en te hoor en te ervaar en stories te vertel en te eet en te lag en te kuier en te.. en te..Ons ry die underground bloots en stap die stof uit London se nat strate en laat ons niks afskrik deur vier uur middag se donker nie. Dit was ‘n fees!

En nou is ek terug in my plek en ek is bly dat ek nie die twee maande laat verby gaan het nie. Ek is bly dat ek nie vooraf toegegee het aan die vrees vir moeite nie. Ek is bly dat ek my begroting uit ‘n ander hoek bekyk het. Al moet die sogenaamde noodsaaklikhede nou ‘n bietjie wag, is my geestelike en emosionele en menswees bankbalans, nou stampvol.

Ek het weer die krag en energie en entoesiasme om baie van die los punte bymekaar te vat. En, die vrede om die wat los wil bly, los te laat bly.

 

 

 

Program vir predikante om maklik verslag te doen van aktiwiteite

Written by webmeester on . Posted in Begelei mekaar

Hier is ‘n Excel-programmetjie waarmee predikante in 2010 weekliks boek kan hou van hulle werk. Die weeklikse data word outomaties oorgedra na ‘n maandelikse- en jaarverslag. Kennis van Excel is nie ‘n vereiste nie.
Die opsteller skryf:
Ek weet alle predikante is nie SJ’s (MBTI) nie, maar ek vind dat die Aktiwiteitsverslag my help om verantwoording te kan doen van my werk in gesprekke met die kerkraad, maar belangriker – dit is ‘n manier om erkenning te gee aan wat ek gedoen het.”
Natuurlik hou dit nie self boek nie – jy moet self die moeite doen om dit gereeld op datum te hou!

Martin Goosen

Predikante kollegas

Written by webmeester on . Posted in Begelei mekaar

Predikante

Waar dit tussen kollegas goed gaan, gaan dit goed in die gemeentes. Predikante wat mekaar ruimte gee, voel self veilig. Daar is energie in hul bediening en hulle luister saam na die wil van die Here vir die bedienig en die gemeente.

So vertel ‘n “ouer” dominee dat die beste ding wat met hom gebeur het (en vir die gemeente), die aankoms van ‘n nuwe jong kollega was. Ek kon die positiewe vibrasie aanvoel in die manier hoe hy dit gese het.

Dit het my weer laat dink dat verandering soms baie goed kan wees. Nie almal kry ‘n nuwe kollega by nie en nie almal kry ‘n beroep nie, maar op ‘n manier moet ons waaksaam wees teen ‘n te groot gemaksone. Die ou storie dat die verskil tussen ‘n groef en ‘n graf net die diepte is, is tog waar.

Johan van der Merwe van Stellenbosch Moederkerk het in sy preek ‘n aanhaling van Robert Kennedy gebruik wat ek dink van toepassing is vir die punt wat ek wil maak en ek haal dit aan:

“The answer is to rely on youth – not a time of life but a state of mind, a temper of the will, a quality of imagination, a predominance of courage over timidity, of appetite for adventure over the love of ease.”

Miskien gaan dit ook beter met ons kollegaskappe as ons meer avontuurlik met mekaar, die teologie en die lewe omgaan.

Why Are You in Ministry? – John McLaverty

Written by webmeester on . Posted in Begelei mekaar

The most serious mistakes are not being made as a result of wrong answers. The truly dangerous thing is asking the wrong question
– Peter Drucker

After a couple of years of ‘coaching’ pastors in partnership with both Allelon and RMN, I have come to the firm conclusion that those of us in ministry find it difficult to be evaluated. In a world where the pace of change is breath taking (see the video here and hold your breath – no one told us we’d have to confront such an unthinkable world), to take a hard look at the foundations of our leadership style is indeed challenging. Whether we are a Denominational Exec, a Mid Judicatory Staff member or a Pastor in a local church, standing in the midst of evaluation and critique is not an easy journey.

There are lots of reasons for this. Most of us in ministry live in a fish bowl atmosphere where often every word or action seems to be under scrutiny. Either people love us too much and think we are the ‘best thing since sliced bread’ and, therefore, choose not to give us honest feedback, or they tend to be critical or judgmental, leaving us both in a no-win situation.

No one can doubt that the demands on leaders have changed dramatically over the last two decades. The skills required to lead congregations in this period of discontinuous change are not the same skills we were taught in seminary nor are they the skills that will help us impact our neighborhoods with the kingdom values of the gospel.

I think a core piece of l helpful evaluation of ourselves in ministry is to understand some of the ‘hidden’ reasons why we chose the ministry. Read More…