Posts Tagged ‘Gestuurde Gemeentes’

Die Herontdekking van ‘n Missionale Etos

Written by Jannie Swart on . Posted in Tussenin

Ek woon tans die jaarlikse byeenkoms van die American Society of Missiology in Chicago by.  Vanjaar se byeenkoms fokus op die verskyning van nuwe missionale gemeente-ontwikkelings en die uitdagings wat dit vir sending bied in die Noord-Amerikaanse post-Christendom konteks.  Die eerste aanbieding (Vrydagaand) was ‘n pleidooi van die Australiese skrywer, Alan Hirsch (wat vir ‘n tyd ook in Suid-Afrika op skool was), vir ‘n herontdekking van ‘n missionale etos in die 21ste eeu.  Hirsch se aanbieding het veral oor drie sulke herontdekkings gegaan:

 

  • Herontdekking van die sentraliteit van Jesus en Sy beweging (Christologie as uitgangspunt);
  • Herontdekking van dissipelskap as kern taak van gemeentes;
  • Herontdekking van die etos van apostoliese bewegings.

 

Vir Hirsch beteken die herontdekking van ‘n missionale etos in die 21st eeu dat christene tot die ontdekking moet kom dat die kerk ‘n beweging is wat Jesus navolg, en dat die radikaliteit van Jesus afgewater geword het tydens die sg. “Christendom” era.  Die hooftaak vir so ‘n beweging is om die radikaliteit van Jesus weer tot sy reg te laat kom d.m.v. dissipelmaking, en dat die geloofwaardigheid van die kerk in die 21ste eeu gekoppel is aan die vermoee van Jesus-navolgers om Hom op radikale, nuwe maniere na te volg in gemeenskappe.  Hirsch se beskrywing van hoe so ‘n beweging lyk is dat dit “missionally responsive, culturally adaptive, organizationally agile, multiplication movements” is wat gestalte gee aan nuwe vorme van sosiale netwerke in gemeenskappe.

Alhoewel niemand waarskynlik sou wou verskil met Hirsch se klem in sy drie “herontdekkings” nie, is ek tog ietwat teleurgesteld in die taamlike twee-dimensionele uitbeelding van sy beskrywing.  Ek het die gevoel gekry dat hy eintlik maar net ‘n pleidooi lewer vir ‘n nuwe generasie christene wat net nuwe maniere moet vind om ‘n radikale Jesus meer effektief na te volg.  Sy beklemtoning van Christologie (wat in sig self natuurlik ‘n belangrike kern behoort te wees) het gelei tot ‘n soort navolgingsteologie (wat ek ‘n “imitation theology” wil noem) wat bv. nooit verwys het na die rol van die Gees of in enige trinitariese raamwerk geplaas is nie.  Die gevolg is dat beide die agentskap van God (die klem was hoofsaaklik op die effektiwiteit van geloofsgemeenskappe se navolging van Christus) en die realiteit van die wereld met wie ons in verhouding is ietwat ontbreek het in sy aanbieding.  Ek sal graag my nadenke hieroor later wil opvolg met ‘n refleksie oor hoe radikaal dit nou werklik is (ek vermoed dit is steeds ‘n gestalte van modernisme met die klem op die vermoens van menslike subjektiwiteit) as ons nie die klem laat val op die noodsaaklikheid van God as aktiewe agent van transformasie in en deur geloofsgemeenskappe nie.

My twittervoer oor die konferensie kan gevolg word by http://twitter.com/jannieswart

American Society of Missiology 2009 Kongres

Written by Jannie Swart on . Posted in Tussenin

Die American Society of Missiology (http://www.asmweb.org) se 2009 kongres vind hierdie komende naweek, 19-21 Junie, in Chicago plaas.  Die tema hierdie jaar is “Emerging Churches and Other New Christian Movements in North America:  The Challenge to Missiology”.  Referate deur kundiges en praktisyns gaan afgewissel word met verhale van wat in plaaslike gemeenskappe en gemeentes gebeur.  Die volgende sprekers en temas vorm deel van die naweek se agenda:

  • Alan Hirsch – “The Missional Church:  Mission Through An Incarnate Community” (Vrydag, 19 Junie)
  • Jonathan Wilson-Hartgrove – “The New Monastics:  Mission Through Communities of Justice and Peace” (Saterdag, 20 Junie)
  • Doug Pagitt – “The Emerging Church:  Mission and the Great Emergence” (Saterdag, 20 Junie)
  • Inagrace Dietterich – “A Vision for the Sending of the Church in North America – 10 Years On” (Saterdag, 20 Junie)

Dit sal nou die derde agtereenvolgende jaar wees wat ek die voorreg het om deel van die ASM se kongres te kan wees, en ek geniet veral die ekumeniese kleur van die byeenkoms met gewoonlik sterk verteenwoordiging vanuit hoofstroom Protestantse kerke, evangelies-Protestantse geledere, en Katolieke kringe.  Hierdie jaar wil ek kyk of ek gereeld oor die naweek, terwyl ek by die kongres is, ‘n blog bydrae hier op die communitas webblad kan lewer oor die belangrikste impulse wat na vore kom in die referate en besprekings.  Diegene wat twitter dophou kan gerus my twitter-voer tydens die kongres volg by http://twitter.com/jannieswart

 

Pinkstergemeenskappe 3: ‘n Vertrek waar mense graag WIL wees

Written by Jannie Swart on . Posted in Tussenin

Coenie Burger se beskrywing van gemeentes as bewegings, wat beteken dat dit nie maar net statiese voorwerpe is waarop seker dinge toegepas kan word nie, het my verder laat dink aan hoe Peter Block skryf dat ‘n gasvrye gemeenskap gevorm word d.m.v. ‘n uitnodigende kultuur.  Hy onderskei uitnodiging van meer tipiese maniere waarop leiers dikwels transformasie wil bewerkstellig, nl. mandaat en oorreding.  Hy beskryf dit soos volg:  “The belief in mandate and persuasion triggers talk about how to change other people and how do we get those people on board, how do we make showing up a requirement, all of which are simply a desire to control others.  What is distinct about an invitation is that it can be refused, at no cost to the one refusing.”  ‘n Ware uitnodiging geskied nie op die basis van “promising incentives or rewards” nie, skryf Block, want “when we try to induce people to show up through strong selling or the language of enrolling, we are adding subtle pressure that, in a small but important way, blurs the freedom taken decision to say yes.”

‘n Uitnodigende kultuur is riskant, want niemand mag dalk opdaag nie.  Dit hou verband ons vrees dat ons nooit genoeg ondersteuners gaan vind om saam met ons die een of ander ideale wereld te skep nie, en lei daarom maklik tot subtiele vorme van manipulering en afdwinging om mense in die vertrek te kry.  Dit is die soort van versoeking wat baie gemeenteleiers aan onderworpe is t.o.v. gemeentelede se lojaliteit en commitment, veral wanneer hulle voor die uitdagings te staan kom van kwynende getalle en die dringendheid om lidmaatgetalle ten alle koste hoog te hou.  Wanneer dit gebeur voel dit hopeloos te riskant om te fokus op die klein persentasie van mense wat wel graag in die vertrek WIL wees, en bly ons op soek na die wonderstrategiee wat die stilswyende massa weer in beweging kan dwing (bv. “as ons net die jeug weer sover kan kry om…”)  Selfs evanglisasie- en sendingbenaderings tot diegene buite die gemeente kan ten diepste gebaseer wees op subtiele dwang en manipulasie eerder as ‘n ware uitnodiging.  Baie gemeentes dink selfs ook dat ordentlike bemarking van wie hulle is en wat hulle kan bied die deurslaggewende faktor kan wees vir oorlewing of herlewing.  Maar, as ek Block reg verstaan, is gasvryheid en ‘n ware uitnodigende kultuur iets totaal anders as bemarking en ‘n beloningskultuur (wat fokus op “what’s in it for me”).  Nee, skryf Block, “when we believe that barter or subtle coercion is necessary, we are operating out of a context of scarcity and self-interest, the core currencies of the economist.”  Uitnodiging bring ware transformasie mee, want dit werk met die energie van diegene (al is dit maar min in die vertrek) wat ‘n passie het vir iets groters as net hulle eie selfbelange.

Die energie in die Handelinge 2 vertrek was ewe energerend en uitnodigend.  Teologies het gelowiges deur die eeue heen die Gees se beweging geassosieer met ‘n onkeerbare energie wat aanloklik en aansteeklik genoeg was om ander te kan meevoer sonder dat hulle daartoe gedwing word.  Leierskap wat energie volg, ry die golwe van die Gees se wind… ‘n beweging wat nie gestop kan word nie, al tel die getalle soms daarteen.  Daar was tye in die geskiedenis van die Kerk dat dit die kragtigste getuienis kon lewer toe Christene in die minderheid was en als oenskynlik teen hulle getel het… ‘n krag ingebed in die uitnodigende kultuur van Gasvryheid eerder as die dwingende kultuur van Mag.  Dit is die nuwe missionale uitdaging in ‘n post-Christendom era.

Handelinge en Gestuurde Gemeentes

Written by Jannie Swart on . Posted in Tussenin

Die Handelinge Konferensie wat vandag by die Kweekskool op Stellenbosch begin verteenwoordig ‘n prysenswaardige inisiatief tot grondige Bybelse gesprek in verband met Gestuurde Gemeentes (wens ek kon daar wees!).  Ek het die afgelope jaar hier in die VSA opgemerk dat daar nie alleen ‘n groeiende behoefte in die sg. “missional church” gesprek is vir grondliggende bydraes vanuit die Bybelwetenskappe tot ‘n beter verstaan van kerkwees in ‘n post-Christendom era nie, maar ook dat Ou Testamentiese werk (bv. Brueggemann en Fretheim) en Nuwe Testamentiese bydraes van veral iemand soos N.T. Wright toenemende aandag in hierdie kringe verdien.  Dit is veral wanneer hierdie soort noodsaaklike interdissiplinere akademiese gesprekke kan plaasvind vanuit gemeentelike realiteit waar gemeentelede die Bybel lees as God se lewende Woord vir hulle konkrete situasies dat daar die potensiaal is vir sosiaal-beliggaamde en geintegreerde ekklesiologie wat Bybels begrond is.

Baie van ons wat op ekklesiologiese vlak worstel met Gestuurde Gemeentes vanuit die praktyk en gewoontes van spesifieke gemeentes het veral ‘n behoefte aan kritiese Bybels-teologiese refleksie op hoe Bybelse interpretasie funksioneer in teologiese begrondings van missionale ekklesiologie in die sg. sendingteologie.  So bv. het David Bosch se fenomenale werk, Transforming Mission (wat steeds hier in die VSA, veral in Protestantse kringe, as die klassieke baanbrekerswerk vir ‘n nuwe sendingteologie beskou word), al dikwels kritiek ontlok vir die gebrek aan Ou Testamentiese begronding vir sy argument.  Hoe kan ons Bybels-teologies in gesprek bly met Bosch?  Maar gegewe die Handelinge konferensie, wil ek veral na een ander belangrike werk verwys wat so vyf jaar gelede uit die pen van twee Katolieke sendingteoloe verskyn het, en wat hier in die VSA gegroei het tot die status van ‘n soort Katolieke ekwivalent en aanvulling tot Bosch.  Ek verwys na Stephen Bevans en Roger Schroeder se Constants in Context: A Theology of Mission for Today (Orbis, 2004).  Die rede hoekom ek hierna verwys is dat Bevans and Schroeder in die eerste hoofstuk van hulle boek kies vir ‘n sending-teologiese begronding vir ekklesiologie vanuit Handelinge.

Bevans en Schoeder skryf, “Our thesis is that a study of Acts will confirm that the church only comes to be as it understands and accepts mission anywhere and everywhere in the world”, en dat “our contention is that the disciples really do not fully recognize themselves as church – a separate reality from Judaism – until they recognize that they are called to a mission that has as its scope ‘the ends of the earth'”.  Vir hierdie twee Katolieke sendingteoloe is sending nie alleen die moeder van all teologie nie (Martin Kahler), maar ook die moeder van die kerk.  En hulle beweer dat dit veral Handelinge is, meer as enige ander Nuwe Testamentiese boek, wat “points to the origin of the church as it engages in missionary activity“.  Hulle onderskei dan veral tussen sewe narratiewe fases in Handelinge, wat elkeen ‘n spesifieke moment in die vroee Christelike gemeenskap se selfverstaan as gestuurd en terselfdertyd as kerk verteenwoordig:  Voor-Pinkster (Hand. 1); Pinkster (Hand. 2-5); Stefanus (Hand. 6-7); Samaria en die Etiopier (Hand. 8); Kornelius en sy huishouding (Hand. 10 – 11:18); Antiochie (Hand. 11:19-26); die sending na die heidene (Hand. 12-28).  Hulle konklusie is dat “what we hope emerges from our reading of Acts is, first, a clear realization that the church, even at its origin, is ‘missionary by its very nature’; mission, in other words, is prior to the church; and, constitutive of its very existence.  Secondly… that the church’s missionary nature only emerges as the community engages with particular contexts, under the direction of the Spirit.”

Hierdie soort sendingteologiese konklusies, wat in hierdie geval gegrond is op ‘n bepaalde lees van Handelinge, het verreikende implikasies vir ons denke oor die kerk en oor gestuurde gemeentes in spesifieke kontekste.  Ek het gewonder hoe Bybelwetenskaplikes sou reageer op hierdie soort verstaan van Handelinge?